Muzeum Okręgowe im. Stanisława Staszica w Pile

Ekspozycja „Meble i wnętrza mieszkalne od połowy XVIII do początku XX wieku - przedmioty piękne i użyteczne” prezentuje obiekty polskiego i europejskiego rzemiosła artystycznego uzupełnione przykładami malarstwa i grafiki. W gablotach umieszczone zostały przedmioty sztuki użytkowej: fajans, kamionka, porcelit, porcelana, szkło artystyczne, srebro, które pochodzą z różnych wytwórni europejskich. Kolekcję wiodącą stanowi zbiór wyrobów Fabryki Fajansów Stanisława Mańczaka w Chodzieży (k/Piły), która w latach 1924-29 należała do najlepszych w Polsce.

Ekspozycja archeologiczna „Z przeszłości Piły i regionu”. Najstarsze ślady pobytu ludzi na ziemi nadnoteckiej pochodzą z paleolitu schyłkowego, z okresu około XII/X – VIII tys. p.n.e. Ekspozycję archeologiczną rozpoczynają zabytki pochodzące z mezolitu (VIII – VI tys. p.n.e.) i końca epoki kamienia – z neolitu (VI – III/II tys. p.n.e.). Następna część wystawy poświęcona jest wczesnej epoce brązu (pierwsza połowa II tys. p.n.e.). Prezentowane tu zabytki to gliniane naczynia oraz ozdoby, narzędzia i broń, wykonywane zarówno z kości i poroża, z krzemienia i kamienia, jak i importowane – z brązu. Dalej obejrzeć można eksponaty pochodzące ze schyłku epoki brązu i z początków epoki żelaza (czasy tzw. kultury łużyckiej i kultury pomorskiej, lata około 1200 – 300 p.n.e.). Wśród nich, obok brązowego miecza czy tzw. popielnic twarzowych, uwagę zwracają dwa skarby brązowe: ponad sześćdziesiąt siekierek i forma odlewnicza odkryte nad Notecią oraz zbiór ozdób ciała i aplikacje uprzęży końskiej znalezione nad Gwdą.

Ekspozycja historyczna „Z przeszłości Piły i regionu” obrazuje dzieje od średniowiecza do XX w. Przedstawia obiekty związane z losami trzech narodów, które zamieszkiwały tereny nadnoteckie: Polaków, Niemców, Żydów. Ważną grupę eksponatów z okresu staropolskiego stanowią pamiątki z czasów „potopu szwedzkiego”, do których należą trzy miedzioryty Eryka Dahlberga, oficera wojsk szwedzkich oraz pamiątki z bitwy pod Ujściem z 1655 r. W okresie staropolskim w Pile działało kilkanaście różnych cechów. Wśród licznych pamiątek cechowych znajdują się sztandary z XIX w. oraz skrzynie cechowe tzw. lady. W latach 1807-1815 Piła znalazła się w granicach Księstwa Warszawskiego. Czasy napoleońskie przypominają między innymi trzy grafiki: dwie francuskie z 1817 r. przedstawiające lansjera polskiego i piechura francuskiego oraz portret Fryderyka Augusta, księcia saskiego. Część wystawy zajmuje ikonografia Piły, od najstarszej litografii Napoleona Ordy z 1880 r. do kart pocztowych z XIX i I połowy XX w. Ważną grupę eksponatów stanowią pamiątki po utworzonym w Pile w 1922 r. Konsulacie RP, który od 1934 r. do wybuchu II wojny światowej znajdował się w budynku dzisiejszego Muzeum Okręgowego. Wystawę historyczną zamyka prezentacja wybranych pamiątek po Straży Granicznej, funkcjonującej w Polsce w latach 1928-1939 oraz obiektów związanych z walkami o Piłę w 1945 roku.

Muzeum Okręgowe w Pile
Piła, ul. Browarna 7
Wirtualny spacer oraz prezentacja postaci Stanisława Staszica
Wielkopolska kultura u podstaw
Okres staropolski - pamiątki z czasów potopu szwedzkiego
Meble i wnętrza mieszkalne od połowy XVIII do początku XX wieku
Serwis do mokki „Kula” projekt Bogusław Wendorf (1932) Ćmielów, Fabryka Porcelany, porcelana malowana, złocona
Czajnik, W. Lameyer Sohn, Brema (około 1900), srebro, odlew, puklowanie
Narzędzia z poroża - motyki, mezolitokoło 7600 r p.n.e.
Siekierki brązowe i forma odlewnicza, kultura łużycka, około 800 - 700 r p.n.e.
Pamiątki cechowe-Piła w okresie Księstwa Warszawskiego oraz ikonografia Piły od XIX do I poł. XX wieku
Pamiątki po Straży Granicznej oraz związane z walkami o Pile w 1945 roku